امروز
گروه خبري : هرمزگان در فضای مجازی
تاريخ انتشار : 1396/11/05 - 18:29 كد :1412
هجوم فرهنگی به خودمان- رضا دبیری‌ نژاد
خبر هرمزگان- یادداشت وارده- در دنیایی که نهادهای فرهنگی و جهانی بر ظرفیت‌های فرهنگ بومی و محلی تاکید می‌کنند تا این ظرفیت‌ ها بتوانند در جایگاه سرمایه مورد بهره‌برداری قرار گیرند و سبب رونق اقتصادی و نشاط اجتماعی شوند، متاسفانه هر روز شاهد هجمه‌ای به ظرفیت‌ های فرهنگ بومی در بندرعباس هستیم.

هجمه‌ هایی که عملا حذف ظرفیت‌ ها را به دنبال دارند و در نتیجه بندرعباس را از رنگ و بومی فرهنگی خود دور می‌سازند و زمینه‌ای می‌سازند تا خود فرهنگی آن را گرفته و به یک دیگری ناآشنا تبدیل سازند. این دیگری شدند همان چیزیست که هویت فرهنگی را مورد هدف قرار می‌دهد.

یک روز خانه‌ای تاریخی در بندرعباس خراب می‌شود، روز دیگر نام محلات و خیابان‌ها که خاطره‌ی جمعی محسوب می‌شود خط می‌خورد، از سوی دیگر شمایل بومی ساحل خشک شده و خیابان می‌شود بدون آنکه در نظر داشته باشیم این مداخله در نظام فرهنگی و طبیعی منطقه است و حالا از این سو نماینده‌ای در مجلس بخشی از میراث غیرملموس و نشانه‌های فرهنگی بومی را در نقد عملکرد شهرداری بندرعباس منکر می‌شود.

منظر نگاه ایشان که در واقع می‌توان فراتر از نگاه شخصی بلکه نوعی گرایش دید، گرایشی است که فرهنگ را یکپارچه و یک منظومه نمی‌بیند بلکه می‌خواهد گزینشی و در موقعیت مسلط کنونی برخورد کرده و از منظر گفتمانی گرایش خود برخی نشانه‌ها، روایت‌ها و یا میراث‌های محلی را حذف نموده یا برخی از داده‌ها را در برابر داده‌های دیگر گذاشته و ارزش‌گذاری نماید. در حالی‌که جامعه با تجربه خود دست به طرد و جذب داده‌های فرهنگی می‌زند.

ایشان موسیقی، رقص و ابزار فرهنگی چون دهل را منکر شده و حتا آیینی چون "ساخت" را از دایره فرهنگ بومی خارج می‌سازد. اینجاست که سیاست و سیاستمداران پا در حیطه فرهنگ می‌گذارند و با نگاهی ابزاری و بدون درک مناسبات فرهنگی که بافت فرهنگ را می‌سازد با آن مواجه شده و برآنند که معناسازی یا کدگذاری خود را داشته باشند.

همه اهالی فرهنگ و نظریه‌پردازان آن می‌دانند که رقص و آیین ریشه‌ای دیرینه و مقدس دارد و کارکردهای اجتماعی آن نیز فراتر از کارکردهای ظاهری آن است، در همین هرمزگان و اقلیم‌های مختلف آن از دریا تا کوه شاهد رقص‌های آیینی از رزیف و ازبا گرفته تا چمک‌های شادیانه هستیم که هم باعث نشاط جامعه و نظم اجتماعی و حتا تقدیس معنایی معیشت‌ها شده و می‌شوند.

همه می‌دانیم که موسیقی هرمزگان با همین دهل‌هایش گونه‌ای شناخته شده در منظومه موسیقیایی کشور است که همواره اهالی موسیقی و فرهنگ‌ پژوهان را جذب خود کرده و آنها را به تحسین واداشته است. حالا این دستاورد را حاصل قرن‌ها تجربه و خلاقیت بومی است و ارزش معرفی فراتر از مرزها را دارد را منکر می‌شویم و از اعتبار ویترین شدن فرهنگی دور می‌دانیم.

آیین‌های عروسی از پذیرفته‌ شده‌ ترین گونه‌های مردم‌ شناختی است که تمایز آن در هر منطقه روایت‌ ساز فرهنگ آن جامعه است. با آیین هم نمی‌شود گزینشی برخورد کرد، عروسی یک روایت فرآیندی است که آیین‌ های ساخت و حنابندان و زیارت هرکدام پاره‌ روایت‌هایی در این مجموعه هستند که نه با ارزش‌ هایی فرهنگی و نه با ارزش‌ های مذهبی و اجتماعی در تضاد قرار دارند و از همین رو هم جامعه آن را پذیرفته و تثبیت نموده است.

در فرآیند فرهنگ هم زمان و جامعه است که پایداری یک پدیده را به اثبات می‌رسانند و افراد نمی‌توانند در مقابل قدرت جامعه و فرهنگ بایستند که این چند روزه در برابر قرون گذری بیش نیست.

در روزگاری که میان جوامع و کشورها رقابت فرهنگی بسیاری به وجود آمده و هر جامعه تلاش دارد با ثبت و معرفی نمادهای فرهنگی خاص خود بر قدرت فرهنگی و سرمایه‌های خود بیفزاید، چگونه است که نماینده‌ای که باید فراتر از نمایندگی سیاسی نماینده فرهنگی و اجتماعی باشد در برابر سابقه فرهنگی جامعه خود قرار می‌گیرد؟

" ساخت" در منظومه آیین‌ های عروسی آیینی منحصر به فرد است و موسیقی هرمزگان زبان فرهنگی مردم این منطقه است که توانسته گویایی دردها و محفلی برای تسکین آلام و یا بستر برای شادی، نظم و وحدت باشد. حالا این ارزش‌ های اجتماعی که پیوند دهنده افراد و نظم جامعه بومی است را منکر می‌شویم.

بر ایجاد نماد شهری ساخت می‌توان نقدهای کمی و کیفی مطرح کرد که البته جای این نقدها هم هست اگرچه در این شکل‌گیری این جریان تازه شهری قابل توجه و تقدیر است اما نمی‌توان اصل مساله را خط زد.

نمایندگان قانون‌گذار خود بهتر از هر کسی حریم قوانین را می‌دانند و مرز نظارت شورای شهر و نمایندگان مجلس بر آنها واضح و مبرهن است و حتا اگر بحث نقد شهردار هم باشد نقدهایی همچون بحث هویت‌زدایی از ساحل و شهر پسندیده‌ تر است تا عملی که خود گامی در جهت توجه به هویت بومی و میراث‌های غیرملموس در قالب روایت شهری بوده است.

کاش نمایندگان سیاسی مشاوران فرهنگی و آگاه به فرهنگ بومی داشته باشند تا خواسته و ناخواسته تیری به سوی فرهنگ بومی نیاندازند که امروز مهمترین سرمایه ما همین است که از آن نمادها و روایت‌های اندکی مانده است.

باید مواظب بود که در دعواهای سیاسی و مدیریت بار شکننده فرهنگ هدف قرار نگیرد.

 

* پژوهشگر ایران‌ شناسی– مدیر موزه ملی ملک

 
 

 
 با پیوستن به کانال جدید،همچنان با ما همراه باشید.
در کانال جدید می توانید اخبار، انتقادات و پیشنهادهای خود را برای شورای سردبیری خبرهرمزگان ارسال نمایید.
لینک پیوستن به کانال جدید خبر هرمزگان:
 
نظرات كاربران :
نام :
ايميل :
متن نظر : * 
 
متن بالا را وارد نماييد* 
 
آخرین اخبار
سرعت غیر مجاز حادثه آفرید/ شش کشته و مجروح در حاثه واژگونی خودرو پژو با حکم وزیر ارشاد؛ درویش نژاد مدیرکل ارشاد همدان شد هشت زن اینستاگرامی در بندرعباس دستگیر شدند دومین حادثه آفرینی تانکرهای سوخت در جاده های هرمزگان به فاصله کمتر از ۴۸ ساعت/ واژگونی و انفجار تانکر سوخت در جاده میناب دو کشته بر جای گذاشت مدیرکل دامپزشکی هرمزگان: کشتارگاه شهرداری بندرعباس اجازه تامین گوشت قصابی ها را ندارد تانکر سوخت در میناب فاجعه آفرید/ ورود تانکر به مغازه ۶ کشته و مجروح برجای گذاشت اختصاصی/ زن و شوهر معلم در بندرعباس به قتل رسیدند شورا و شهرداری بندرعباس با هم غرق می شوند/ اعتراض به یارگیری های نمادین بدهی 7950 میلیارد ریالی بنگاه های اقتصادی به تامین اجتماعی هرمزگان رانندگان متخلف 157 میلیارد ریال جریمه شدند انتصاب 12 روحانی به عنوان مشاور فرهنگی شورای شهر بندرعباس دغدغه های به حق هنرمندان هرمزگان را دریابید/ نگرانیم از فرصت سوزی ها- مجید سرنی زاده معاون هواشناسی هرمزگان: ساختمان های بلند مرتبه در بندرعباس اجازه تهویه هوا را نمی دهد اصلاح ورودی های شهری/ آغاز عملیات اجرایی سه طرح عمرانی در بندرعباس رییس ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز: اطلاع رسانی زودهنگام پرونده های قاچاق کالا برای نظام هزینه دارد شیوع هپاتیت آ در روستای «در شهر» بشاگرد هرمزگانی منتظر ادامه موج گرما باشند/ رودان و بستک در مرز گرمای 50 درجه زنگ خطر انقراض 10 گونه دریایی در خلیج فارس افشاگری عضو شورا از استخدام های رانتی در شهرداری/ برخی اعضای شورا خودشان چند نفر را وارد شهرداری کرده اند ماجرای کارشناس هرمزگانی گردشگری که سوژه طنز پرویز و پونه شد خانه مطبوعات هرمزگان رفتار غير حرفه اي رييس شوراي شهر بندرعباس را محكوم كرد والیبالیست هرمزگانی برترین لیبرو رقابت های آسیایی شد بهره برداری از سه طرح آب رسانی شهری در هرمزگان کاهش سرقت ها در هرمزگان بررسی سه پرونده تخلف کلان ارزی در هرمزگان/ حق کمیسیون 1.5 میلیارد ریالی در گلوی بنگاه املاک گیر کرد واکنش انجمن صنفی روزنامه نگاران هرمزگان به اخراج خبرنگار از جلسه شورا مسعود درگاهی هنرمند مجسمه ساز هرمزگانی درگذشت/ گفت و گوی رها فریدی با هنرمند فقید هرمزگان اشتباه لُپی 28 میلیارد تومانی شهرداری بندرعباس/ مخالفت رییس شورا با پخش مستقیم جلسه و اخراج خبرنگار آغاز فعاليت میز خدمت در ادارات هرمزگان دستگیری ۱۹ کار چاق کن‌ در هرمزگان خرید تضمینی 52 هزار تن گندم از کشاورزان هرمزگان پلیس هرمزگان وارد کنندگان 200 تن گوشت آلوده را دستگیر کرد تاکید پلیس هرمزگان بر کشف 3 میلیون لیتر سوخت قاچاق در استان استاندار هرمزگان: شهرداری بندرعباس با ۳۱ میلیارد پول چه کرده است رواج شیادی های عاطفی به نام کودکان بیمار و سرطانی در هرمزگان معاون فرمانده انتظامی هرمزگان: پخش مسابقه فوتبال در سینما ستاره شهر خودسرانه و خلاف است مقایسه قیمت خودرو از خرداد 96 تا خرداد 97+ جدول افزایش قیمت ها کشف 997 کیلوگرم مواد مخدر در دو عملیات مرزبانی هرمزگان پایین‌ترین نسبت چک‌های وصولی کشور به هرمزگان رسید واکنش محیط زیست رودان به تخریب حریم رودخانه ها کشف سه میلیون لیتر سوخت قاچاق در بندرعباس/ دستگیری اعضای باند سازمان یافته ورودی فاضلاب به ساحل بندرعباس سه برابر آمارهای اعلام شده است عضو هیأت رییسه شورا: شورا را جمع کنیم، شهرداری بندرعباس پیشکش! تخصیص دلار 3800 تومانی برای کاغذ چاپ وفادار: شهرداری بندرعباس سایت های غیرمجاز دفن زباله را جمع کند کشف یک و نیم تن مواد مخدر در درگیری مسلحانه با سوداگران مرگ خط سوم در ایستگاه اول به بستک رسید مدیر کل حفاظت محیط زیست هرمزگان: تخریب کوه در جزیره هرمز غیر عقلانی است/ منابع طبیعی باید پاسخگو باشد استقبال آموزش و پرورش هرمزگان از بیمه زلزله/ کرمانشاه تجربه شد تفاوت ساعت کاری در سه استان/ بخشنامه ای بی اثر در صرفه جویی انرژی مشاهده آرشیو
  • پر بازدیدترین ها
  • پر بحث ترین ها
تمامي حقوق مادي و معنوي اين سايت متعلق به خبر هرمزگان است و استفاده از مطالب، با ذکر منبع بلامانع است.