امروز
گروه خبري : هرمزگان در فضای مجازی
تاريخ انتشار : 1396/12/03 - 11:50 كد :1461
مسیر تجارت منهای ایران
خبر هرمزگان- اپراتوری بزرگترین بندر تجاری ایران به شرکت هایی با سابقه نه چندان درخشان در پروژه های عمرانی سپرده شد بنیاد مستضعفان و یک شرکت وابسته به نهادهای نظامی به بندر رجایی آمدند.

بزرگترین بندر تجاری ایران که رقابت غم انگیزی و لنگانی با رقبای منطقه ای خود دارد، حالا سرنوشت اش به بنیاد مستضعفان و یک نهاد نظامی سپرده شده است. اپراتوری بندر رجایی در شرایطی به شرکت سینا و بتا سپرده شده است که سینا وابسته به بنیاد مستضعفان و بتا وابسته به شرکت تاید واتر خاورمیانه است که ٦٤ درصد سهام آن در بورس با واسطه به یک نهاد نظامی واگذار شده است.

نهادهایی که البته سابقه چندان درخشانی در اجرای پروژه های عمرانی ندارند و نمونه بارز آن آزاد راه تهران- شمال است که یکی از قدیمی ترین پروژه های عمرانی معطل مانده ایران است.

این موضوع در حالی رخ می دهد که بنادر رقبای رجایی در منطقه ظرفیت شان تا ٧ برابر این بندر کهنه کار ایرانی رسیده و حتی بنادر جوان تری مانند خلیفه امارات با سن ٥ سال توانسته است بندر ٣٣ ساله ایران را پشت سر بگذارد.

حالا توسعه لنگان حمل و نقل ایران سبب شده است که زنگ های هشدار برای حذف ایران از مسیر تجاری منطقه به صدا درآید. 

مسیرهایی که می توانست ثروت کلانی برای ایران تولید کند و همین بخش اقتصاد به تنهایی ایران را از وابستگی به درآمد نفت نجات دهد. مقایسه درآمد ١٧ میلیارد دلاری بنادر ایران با درآمد ٣٥ تا ٤٠ میلیارد دلاری نفت در سالهای اخیر، به راحتی می تواند این نکته مهم را اثبات کند.

درآمدزایی صنایع دریایی معادل نیمی از درآمد نفتی

صنایع دریایی ایران چیزی نزدیک به ١٦ تا ١٧‌میلیارد دلار درآمد دارند و سهم صنایع دریایی از تولید ناخالص داخلی معادل ٤,١‌ درصد است.

این رقمی است که سازمان بنادر و دریانوردی اعلام کرده است. عدد قابل توجهی که اگر آن را با درآمد حدود ٣٥ تا ٤٠‌ میلیارد دلاری نفت ایران در سال‌های اخیر بسنجیم متوجه می‌شویم دریا و بنادر چه ظرفیت بزرگی برای ارزآوری و خروج کشور از اقتصاد نفتی دارند.

با وجود این، توسعه بنادر در ایران بسیار کند بوده و موجب عقب‌ماندگی و شکاف بسیار بنادر ما از کشورهای همسایه شده است.

در این میان، بندر رجایی بزرگترین بندر تجاری ایران است که به‌ تنهایی بیشتر از ٥٥‌ درصد صادرات و واردات و ٧٠‌ درصد ترانزیت بنادر ایران را برعهده دارد. 

همچنین در بندر رجایی بیشتر از ٨٥‌ درصد کالاهای کانتینری جابه‌جا می‌شود. با این حال، بندر رجایی با فاصله زیادی از رقبای منطقه‌ای خود جا مانده است. 

حالا در شرایطی که این بندر تنها ٢,٢‌ میلیون TEU ظرفیت دارد، جبل علی امارات چیزی حدود ٧ برابر بندر رجایی ظرفیت ایجاد کرده است. 

از جبل علی که بگذریم، بندر جوان خلیفه امارات که تنها پنج‌‌ سال از عمر آن می‌گذرد، توانسته است ظرفیت بندر کهنه‌کار ایرانی یعنی رجایی را پشت سر بگذارد و نه‌ تنها عنوان نخستین بندر نیمه‌ اتوماتیک خاورمیانه را به خود اختصاص دهد که صاحب ٢.٥‌ میلیون TEU ظرفیت شود.

بندر حمد قطر هم با شش ‌‌میلیون TEU ظرفیت بارگیری چیزی نزدیک به سه برابر بندر رجایی ظرفیت خود را توسعه داده و البته به همین نقطه بسنده نکرده است. 

این بندر قرار است تا دو‌ سال آینده ظرفیت خود را به اندازه تمام ظرفیتی که بندر رجایی در طول ٣٣‌-٣٢‌ سال گذشته ایجاد کرده است، افزایش دهد.

همین مقایسه‌ها کافی است که بدانیم بزرگترین بندر تجاری ایران تا چه اندازه از رقبای خود جا مانده است.

پای لنگ بنادر ایران در رقابت

عقب‌ ماندگی بنادر ایران از توسعه، موجب عقب‌ ماندگی کم‌ سابقه ایران در حمل‌ و نقل صادراتی شده است. 

بنا به اعلام سازمان توسعه تجارت ایران، ۱۸تا ۲۵‌ درصد بهای نهایی یک کالا را نرخ حمل‌ و نقل بار صادراتی تشکیل می‌دهد که این رقم برای کالاهای 100 درصد خام به ۳۰ تا ۳۵‌ درصد می‌رسد؛ به این مفهوم که از هر یک دلار قیمت تمام‌شده کالاهای خام  ۳۵سنت مربوط به حمل‌ و نقل است، درحالی‌ که در کشورهای صنعتی این رقم حداکثر ۱۸ سنت بوده و به ازای هر یک دلار از بهای تمام‌ شده یک کالا ۱۸ سنت آن بابت حمل‌ و نقل هزینه می‌شود.

به‌ جز این، توان عملیاتی بنادر ایران بسیار پایین‌ تر از استانداردهای جهانی است. در ‌سال ۲۰۰۴ توان عملیاتی بنادر ایران ۵‌ میلیون و ۱۶۳‌هزار TEU (واحد شمارش کانتینر) بوده در حالی‌ که همین رقم در امارات ۲۱‌ میلیون TEU و در چین ۱۸۲‌ میلیون TEU است.

از این گذشته، هزینه‌های بندری در بنادر جنوبی ایران هم با دنیا قابل مقایسه نیست. در بندر رجایی به ازای هر کانتینر، هزینه بندری به ۴۳ دلار می‌رسد، در حالی‌ که این هزینه در رأس الخیمه ۱۳ دلار، در فجیره ۱۳ دلار و در بندر سلاله عمان ۷ دلار است.

آمارها نشان می‌دهد، هزینه بندری در بندرعباس از متوسط هزینه کشورهای جهان حدود ٢٥٠‌ درصد بالاتر است.

همین‌طور شاخص زمان توقف کنار اسکله و مدت زمان تخلیه و بارگیری در ایران بسیار بالا بوده و در حالی در بندرعباس به ۴ روز و ۹ ساعت و ۴۵ دقیقه می‌رسد، در شش کشور مورد مطالعه این ماندگاری به ۱۰ ساعت می‌رسد که طبیعی است با این میانگین زمانی هزینه‌ها در ایران بالا می‌رود.

چنانچه بندرعباس را با تایوان، مالزی و امارات مقایسه کنیم، بررسی‌ها نشان می‌دهد زمان انتظار برای یک کشتی در تایوان ۹ دقیقه، در مالزی ۱۸ دقیقه، در امارات ۴ دقیقه و در بندرعباس هم ۴ دقیقه است، در حالی‌که مدت زمان تخلیه و بارگیری در تایوان بالغ بر ۵ ساعت، مالزی ۳ ساعت، در جبل علی امارات ۴ ساعت و در ایران ۴ روز و ۹ ساعت و ۴۵ دقیقه است.

کمبود تجهیزات بندری و جرثقیل‌های بارگیری یکی از مهمترین عوامل طولانی شدن زمان تخلیه و بارگیری در بنادر ایران است.

حذف ایران از چرخه تجاری منطقه

این عقب‌ماندگی حالا زنگ هشدار را برای حمل‌ونقل کالا در ایران به صدا درآورده است، به‌ طوری که گفته می‌شود ایران به‌ زودی از مسیرهای اصلی حمل‌ و نقل کالا حذف می‌شود. 

این در شرایطی است که کشورهای همسایه ایران پروژه‌های عمرانی بزرگی برای توسعه حمل‌ و نقل ترکیبی خود تعریف کرده‌اند و به سرعت در این زمینه پیشروی می‌کنند.

مهدی اشرفی، مدیرکل سرمایه‌گذاری حمل‌ و نقل وزارت راه و شهرسازی تخمین زده است که نقش ایران از ترانزیت کالا در منطقه تا‌ سال ٢٠٣٠ کمرنگ می‌شود و اگر وضع ترانزیت کشور در سال‌های آینده با همین شیوه نزولی ادامه پیدا کند، ترانزیت ایران با بحران مواجه می‌شود.

حالا افغانستان موافقتنامه‌ای تحت عنوان لاجورد به امضا رسانده است که با امضای این توافقنامه، افغانستان از طریق خط ریلی ترکمنستان و سپس خط دریایی ترکمن‌باشی ـ باکو در دریای خزر، عملا ایران را دور زده و از طریق ترکیه به اروپا متصل می‌شود.

در نتیجه ساخت خط ریلی خواف ـ هرات که ایران درحال ساخت آن است، بی‌اثر خواهد شد.

همچنین ترکمنستان درحال خرید ۱۴ فروند شناور باری جدید برای افزایش تردد خط دریایی ترکمن‌باشی ـ باکو است و پیش‌بینی می‌شود تا سال ۲۰۳۰ حجم بنادر دو کشور ترکمنستان و جمهوری آذربایجان به ۵۰‌ میلیون تن افزایش پیدا کند تا بخشی از ترانزیت بار و کالا از چین به اروپا را این خط دریایی برعهده بگیرد.

از آن‌سو، روس‌ها برای ساخت خطوط ریلی در شمال دریای خزر سرمایه‌گذاری بزرگی انجام داده‌اند که چین را از این مسیر به اروپا متصل می‌کند.

در شرق ایران هم پروژه توسعه بندر گوادر پاکستان عملا می‌تواند بنادر ایران را از چرخه تجاری منطقه حذف کند. پروژه‌ای که مهمترین مانع آن را اختلاف سیاسی پاکستان با افغانستان می‌دانند و این تنها نقطه امید به توسعه کُند و لنگان بنادر ایران است.

منبع: مریم شکرانی- شهروند

توضیح: این گزارش ۲۳ بهمن امسال در روزنامه شهروند منتشر شد و یک هفته پس از آن عبدالرسول وصال، مدير مسئول روزنامه شهروند که مدت 5 سال مدير مسئول اين روزنامه اجتماعي بود، برکنار شد.

در این مدت تعدادی از گزارش‌هایی که در روزنامه شهروند منتشر شد، با بازتاب‌های زیادی رو به‌ رو شد و باعث شد این روزنامه بین مردم بیش از پیش شناخته شود؛ گزارشی درباره گور خواب‌های نصیرآباد یکی از این مطالب بود که باعث شد حسن روحانی، رئیس جمهوری و تعداد زیادی از مسئولان و هنرمندان به آن واکنش نشان دهند.

روزنامه شهروند در این مدت به عنوان جدی‌ترین روزنامه اجتماعی ایران هم شناخته می‌شود.

 
 

 
 با پیوستن به کانال جدید،همچنان با ما همراه باشید.
در کانال جدید می توانید اخبار، انتقادات و پیشنهادهای خود را برای شورای سردبیری خبرهرمزگان ارسال نمایید.
لینک پیوستن به کانال جدید خبر هرمزگان:
 
نظرات كاربران :
نام :
ايميل :
متن نظر : * 
 
متن بالا را وارد نماييد* 
 
آخرین اخبار
تعلیق پروانه فعالیت 47 راننده متخلف سرویس های برون شهری دستگیری 2 کارچاق کن مدعی نفوذ در دستگاه قضایی ۳۶ سال زندان برای متهمان قاچاق سازمان یافته در بندرعباس بهترین قصه گویان هرمزگان معرفی شدند اختلاس نفتی در جنوب کشور/ متهمان در بوشهر و هرمزگان دستگیر شدند پاسخ تند و تیز مدیر هرمزگانی به نماینده مجلس: مدیر پروازی نیستم، شانتاژ سیاسی نکنید شناگر هرمزگانى قهرمان قهرمانان کشور شد حمله کفتار به چوپان در سیریک بیشترین شناگاه های آلوده در بندرعباس است اصفهانی‌ ها برای ستاره خلیج فارس چه خوابی دیده اند؟/ شلوغ‌ کاری یک نماینده اصفهان در سکوت پنج نمایندگان هرمزگان معاون مالی و اقتصادی شهرداری بندرعباس: نظام مالی شهرداری باید تغییر کند ۲۲ قاتل در شهرستان بندرعباس دستگیر شدند استاندار: مایلم در هرمزگان بمانم اما همه جای ایران سرای من است دستگیری کارمندان جاعل شناسنامه و کارت ملی در هرمزگان/ کشف 350 مدرک جعلی توزیع 400 دستگاه آمبولانس پیشرفته از گمرک باهنر آغاز شد رییس شورای شهر بندرعباس: جلسه غیرعلنی درخواست یکی از غایبان بود/ موضوع ۱۳ میلیارد تومانی از دستور کار خارج شد برومند حکم گرفت فروش آبجو در بطری دلستر ادعای مالک: آلومینیوم المهدی در آستانه ورشکستگی و تعطیلی کارشناس مشهور هواشناسی پیش بینی کرد: فرصت یک هفته ای هرمزگان تا طوفان قاچاقچیان باتری در بندرعباس ۷۵ میلیارد تومان جریمه شدند مرگ مسمومان الکلی در بندرعباس ادامه دارد جلسه غیرعلنی شورای شهر بندرعباس با دستور کار 13 میلیارد تومانی رهبر معظم انقلاب: ملت ایران با شکست دادن تحریم سیلی دیگری به آمریکا خواهد زد غیبت سوال برانگیر مدیرکل میراث فرهنگی هرمزگان در مهمترین برنامه سالانه اداره کل زندان ها اعلام کرد: خبر فرمانده انتظامی مصداق نشر اکاذیب است ملکی خبر داد: افزایش ۳۶ درصدی سرقت ها/ عوامل اقتصادی تاثیر دارند اتمام حجت رییس با غایبان شورای شهر بندرعباس/ فراخواندن اعضای غایب با خواهش و تشویق و تهدید التهاب در شورای شهر بندرعباس/ قهر شورای چهارمی ها تا کجاست پنج کشته و مجروح در دو تصادفات در جاده های هرمزگان ایوب دبیری نژاد، فعال رسانه ای هرمزگان دار فانی را وداع گفت معاون وزیر ورزش: انتخاب مدیر هرمزگان حاصل رایزنی با استاندار و مجمع نمایندگان استان بود اختصاصی/ گزارش مسمومیت الکلی از سایر شهرهای هرمزگان/ مسموم شدگان از جاسک، میناب، سیریک و قشم هستند سه متهم در پرونده مشروبات الکلی مرگبار دستگیر شدند/ سردار ملکی: رییس باند تولید مشروب الکلی مرگبار از زندان گروه را هدایت می کرد توزیع لاستیک ۲.۱ میلیون تومانی برای کامیون‌داران در هرمزگان آغاز شد تکمیلی/ زن و شوهر سازنده مشروبات مرگبار در بندرعباس دستگیر شدند/ 18 نفر جان باختند/ ستاد بحران علوم پزشکی جلسه اضطراری تشکیل داد شمار مسمومان مشروبات الکلی در بندرعباس به 40 نفر رسید/ یکی از عوامل اصلی دستگیر شد مرگ پنج شهروند بندرعباسی بر اثر مسمومیت مصرف مشروب الکلی/ شمار مسمومان به 30 نفر رسید آتش نشانان بندرعباس 1451شهروند را از خطر نجات دادند جابجایی سه میلیارد تومان پول برای انتصاب یک مدیر در گمرک بندرعباس صف های پمپ بنزین بندرعباس نماد بی برنامگی و انفعال مدیریتی همتی گزینه جدی استانداری فارس شرکت پخش فرآورده‌های نفتی هرمزگان: مردم در پمپ بنزین ها تجمع نکنند تعطیلی پنج شنبه ادارات هرمزگان لغو شد هرمزگان بارانی می شود عقب ماندگی هرمزگان در مدیریت آب های سطحی/ فرو چاله ها به پارسیان رسیدند 358 هزار دانش آموز هرمزگانی به مدرسه رفتند توزیع 70 کانتینر برنج هندی کشف ‌شده در هرمزگان/ انتقال کالاهای ضروری از انبارهای عمومی به منازل مسکونی! اقامه نماز ظهر عاشورا در چهار راه مطهری بندرعباس ابراز تعجب و نگرانی رئیس‌کل دادگستری هرمزگان از میزان مصرف مشروبات الکلی/ کشف ۱۱ لنج مشروب در سه ماه مشاهده آرشیو
  • پر بازدیدترین ها
  • پر بحث ترین ها
تمامي حقوق مادي و معنوي اين سايت متعلق به خبر هرمزگان است و استفاده از مطالب، با ذکر منبع بلامانع است.