هاآرتص: ایران با برگه‌های برنده، آمریکا در بن‌بست

تحلیل روزنامه اسرائیلی هاآرتص نشان می‌دهد با وجود ادعای دونالد ترامپ مبنی بر تحقق بخش زیادی از اهداف جنگ علیه ایران، اکنون نه تنها چشم‌انداز روشنی برای توافق وجود ندارد، بلکه به نظر می‌رسد واشنگتن بیش از آنکه در پی تحمیل توافق باشد، نگران تحمیل شرایط از سوی تهران است؛ وضعیتی که معادله قدرت و مذاکره را پیچیده‌تر از همیشه کرده است.

بر اساس این گزارش، علی‌رغم آن‌که دولت ترامپ بارها در پی اجرای توطئه تغییر نظام در ایران بود اما طبق آن‌چه در تحلیل هاآرتص آمده است، هم‌اکنون در روایت رسمی دولت آمریکا، هدف جنگ با ایران نه سرنگونی کامل، بلکه کشاندن تهران به میز مذاکره عنوان شده است.

اظهارات مقاماتی چون وزیر جنگ آمریکا پیت هگزث نیز همین را تأیید می‌کند: اعمال فشار برای «وادار کردن» ایران به توافق.با این‌حال، تحلیل هاآرتص تأکید می‌کند این گزاره یک تناقض جدی در خود دارد؛ چراکه از «رژیم جدید» در ایران صحبت می‌شود، در حالی که ساختار، ایدئولوژی و حتی رفتارهای کلان نظام جمهوری اسلامی تغییری اساسی نکرده است. در واقع، نه تغییر رژیمی رخ داده و نه هدفی که بتوان آن را پیروزی نهایی دانست.

عقب‌نشینی تدریجی از اهداف کلیدی

به نوشته این تحلیل، دونالد ترامپ عملاً از چند هدف اصلی جنگ عقب نشسته است: تنگه هرمز: تنگه هرمز دیگر به‌ عنوان اولویت آمریکا مطرح نیست و حتی مسئولیت آن به دیگر کشورها حواله داده شده است.تغییر رژیم: با طرح مفهوم «رژیم جدید»، این هدف عملاً محقق‌شده تلقی شده، بدون آنکه تغییری واقعی رخ داده باشد.

برنامه هسته‌ای: درباره ذخایر اورانیوم غنی‌شده نیز رئیس‌جمهور آمریکا آن را مسئله‌ای قابل نظارت و نه فوری توصیف کرده است.هاآرتص با اشاره به این موارد ادامه داد، در نتیجه، این پرسش مطرح می‌شود: وقتی اهداف اصلی کنار گذاشته شده‌اند، اساساً قرار است درباره چه چیزی مذاکره شود؟

نگرانی پنهان: تحمیل توافق از سوی ایران

هاآرتص در بخشی از گزارش خود می‌نویسد وضعیت به‌گونه‌ای پیش رفته که شاید نگرانی اصلی ترامپ دیگر «تحمیل توافق به ایران» نباشد، بلکه احتمال «تحمیل شرایط ایران به آمریکا» باشد.این تغییر موازنه ناشی از چند عامل است: ادامه بقا و انسجام ساختار قدرت در ایران، ناتوانی آمریکا در تعریف هدف نهایی روشن، فشارهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی ناشی از بحران تنگه هرمز.

اروپا و اعراب؛ بازیگران بدون ابزار

بر اساس این گزارش، کشورهای اروپایی و عربی تلاش کرده‌اند مسیر دیپلماتیک را فعال کنند، اما ابزار لازم برای ارائه امتیازات واقعی به ایران را ندارند.هاآرتص توضیح داد که دو مطالبه اصلی تهران عبارتند از: تضمین قطعی عدم حمله مجدد و لغو کامل تحریم‌ها.طبق گزارش این رسانه اسرائیلی، هیچ‌یک از این دو، بدون موافقت مستقیم آمریکا و تا حدی اسرائیل، قابل تحقق نیست. تجربه شکست سازوکارهای مالی اروپا در گذشته نیز نشان می‌دهد حتی اگر راه‌حلی طراحی شود، شرکت‌ها از ترس تحریم‌های آمریکا وارد عمل نمی‌شوند.

برگه برنده ایران

هاآرتص در ادامه نوشت که ایران اکنون در موقعیتی قرار دارد که از «برگه‌های برنده» مهمی برخوردار است: کنترل یا تهدید تنگه هرمز، تداوم برنامه هسته‌ای،مطالبه غرامت و حتی شناسایی نوعی حاکمیت ویژه بر هرمز.با این حال، طبق آن‌چه در این تحلیل آمده است، مشکل اصلی اینجاست طرف مشخص و مؤثری برای مذاکره وجود ندارد.

ادعاهای واشنگتن درباره مذاکرات در جریان، از سوی تهران رد شده و تلاش‌های میانجی‌گرانه کشورهایی مانند ترکیه، مصر یا عربستان نیز هنوز نتیجه عملی نداشته است./ فارس